Biogram w trakcie opracowywania.

Informacje do biogramu zostały zebrane w ramach projektu „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” i zostaną przeanalizowane i uzupełnione na stronie najpóźniej do 20 listopada 2026 roku.

Jacek Polaczek – aktor

DATA i MIEJSCE URODZENIA: 17.07.1943 r., Częstochowa

DATA i MIEJSCE ŚMIERCI: 08.05.2017 r., Szczecin

MATKA: ....... 

OJCIEC: ....... 

RODZEŃSTWO: ....... 

ZWIĄZEK MAŁŻEŃSKI: data.......... w ....... 

ŻONA:  Krystyna Zgud

DZIECI: ....... 

MIEJSCA ZAMIESZKANIA: Częstochowa, Kraków, Tarnów, Koszalin, Poznań, Toruń, od 1976 roku - Szczecin

DZIECIŃSTWO i NAUKA

Urodził się w Częstochowie ... Studiował w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Krakowie, po roku przeniósł się do Łodzi, gdzie w 1968 r. ukończył Wydział Aktorski Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej i Filmowej.

PRACA i AKTYWNOŚĆ

Najpierw związany był z teatrami w Tarnowie, Koszalinie, Poznaniu, Toruniu. W 1976 roku przyjechał do Szczecina zaproszony przez Macieja Englerta do zespołu usamodzielniającego się przy Wałach Chrobrego Teatru Współczesnego (wcześniej Teatr Wspólczesny i Teatr Polski tworzyły razem Państwowy Teatr Dramatyczny w Szczecinie). W Teatrze Englerta Jacek Polaczek zagrał m.in. Naczelnika policji w „Policji” Mrożka, Piotra Wysockiego w „Wysockim” Zawistowskiego, Majchra w „Operze za trzy grosze” Brechta, Franka w „Edukacji Rity” Russella, Sira w „Garderobianym” Harwooda, Tartuffa w „Świętoszku” Moliera.

Ze Zbigniewem Witkowskim i Tadeuszem Zapaśnikiem dzielili w Teatrze Współczesnym garderobę pod numerem 105. Trójka znakomitych aktorów, gawędziarzy, z wielkim poczuciem humoru. W „Lecie i dymie” Tenessee Wiliamsa w reż. Macieja Englerta Jacek Polaczek grał poetę, który nie wypowiada w przedstawieniu żadnej kwestii. Marta Lipińska, jako gospodyni, zaprasza poetę, który napisał czteroaktową sztukę wierszem, by ją przeczytał. Gdy ten spina się, by przeczytać fragment, gospodyni rozmyśla się, mówi, że może innym razem, i poeta siada jak niepyszny. Tymczasem na którymś przedstawieniu Lipińska postanowiła zrobić Polaczkowi kawał. Z uśmiechem patrzy na poetę i nie odwołuje czytania. - Myślę sobie, rany boskie, sztuka wierszem, kilka aktów. Co tu robić - wspominał aktor. Nagle wpadło mu do głowy wyjście „Przecież każda sztuka zaczyna się od wymienienia obsady”. I zaczął: Obsada: Ingeborg, ojciec, Ingeborga, jego żona, Ingeborg, ich syn.. Po trzech postaciach koledzy uznali, że wybrnął z sytuacji i akcja potoczyła się normalnie. W garderobie Polaczek rzucił: - Wymieniłbym rodzinę Ingeborgów liczną jak legion rzymski.

W 2003 r. związał się z Teatrem Polskim, gdzie zagrał m.in. Wolanda w „Mistrzu i Małgorzacie” Bułhakowa, Prospera w „Burzy” Szekspira, Mefistofelesa w „Fauście” Goethego (tu w reż. Ryszarda Majora), Loewe'go w „Podwieczorku u Łazarza” Liskowackiego (który napisał tę sztukę z myślą o roli dla Polaczka) w reż. Adama Opatowicza.

Był charyzmatycznym artystą, na scenie zawsze przykuwał uwagę, a przy tym był człowiekiem wielkiej pokory, skromnym. Uwielbiał jeździć na rowerze.

- Jacek Polaczek był kimś niezwykłym – mówił o nim Adam Opatowicz, dyrektor Teatru Polskiego. - To był ten wymiar wielkiego aktora, o którym się mówi, że z jego odejściem skończyła się epoka. To był niezwykły zaszczyt pracować z kimś takim. Zresztą z Jackiem to nie była praca, to był rodzaj pielgrzymki. Jakieś głębokie myślenie o rzeczach najważniejszych, o sensie naszego istnienia i o ojczyźnie. Niezwykły, niepowtarzalny, wielki człowiek.

Artur Daniel Liskowacki w referacie o aktorstwie Jacka Polaczka przygotowanym na konferencję "Szczecin teatralny" (2002) pisał: Jego najlepsze kreacje są podszyte śmiechem. Nie zabawne lecz przesycone nutą zabawy. Nie tej, co każe się śmiać, lecz tej, co pozwala dostrzec śmieszną naturę świata i ludzi.

Grał także w Teatrze 13 Muz, Krypcie i Piwnicy przy Krypcie, Teatrze Kameralnym. Wystąpił w kilkudziesięciu słuchowiskach Polskiego Radia.

„Wyzwolenie” Stanisław Wyspiański, reż. Maciej Englert. Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 25.04.1978 r. Na zdjęciu: Reżyser - Jacek Polaczek, Konrad - Mirosław Gruszczyński. Fot. Renata Pajchel

„Akwarium - 2. Farsa kosmiczna w 2 aktach z epilogiem” Jerzy Gruza, K.T. Toeplitz, reż. Jerzy Gruza, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 29.09.1981 r. Na zdjęciu: Mona vel Małgorzata Skoczek - Jolanta Bohdal, Winek Ryba - Jacek Polaczek. Fot. Jacek Fijałkowski

Jacek Polaczek jako Strzyga Strzycki w „Porwaniu Sabinek” Franza Schonthana, reż. Bogusława Czosnowska. Premiera w Teatrze Polskim w Szczecinie 18.12.1983 r. Fot. Jacek Fijałkowski

„Wysocki” Władysław Zawistowski, reż. Ryszard Major, scen. Jan Banucha, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 14.09.1984 r. Na zdjęciu: Jacek Polaczek – Piotr Wysocki, Barbara Komorowska – Hrabina Józefa Karska. Fot. brak danych

Epizodycznie występował w filmach, m.in. w serialu „07 zgłoś się” (15. Odcinek serialu pt. „Skok śmierci”, w 1984 r.) w reż. Krzysztofa Szmagiera i w „Linczu” (2010) w reż. Krzysztofa Łukaszewicza.

Kadr z serialu „07 zgłoś się”, odc. 15 – „Skok śmierci”. Na zdjęciu: Jacek Polaczek – Konstanty Szczerbic ps. „Kostek”, były cyrkowiec, paser, dawny kochanek Katarzyny Melion. Rok produkcji: 1984, premiera odcinka: 19.09.1985 r.

„Sen” Fiodor Dostojewski, reż. Krzysztof Rościszewski, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 3.03.1985 r. Na zdjęciu: Damy miasta Mordasowa – Jan Stawarz, Jacek Polaczek, Mieczysław Franaszek, Jacek Piątkowski. Fot. Jacek Fijałkowski

„Policja” Sławomir Mrożek, reż. Witold Skaruch, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 16.11.1985 r. Fot. Jacek Fijałkowski

„Opera za trzy grosze” Bertolt Brecht, reż. Jolanta Bohdal, scen. Małgorzata Treutler, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 6.02.1987 r. Na zdjęciu: Mackie Majcher – Jacek Polaczek, Jenny – Ewa Wrońska,  w tle - "Prostytutki" - Marta Grey, Krystyna Zgud, Nina Grudnik. Fot. Jacek Fijałkowski

Jacek Polaczek jako Garcin w „Przy drzwiach zamkniętych” Jeana Paula Sartre’a w reż. Andrzeja Burzyńskiego. Premiera w Teatrze Polskim w Szczecinie 16.03.1991 r. Fot. Jacek Fijałkowski

„Kto się boi Virginii Woolf?” Edward Albee, reż. Zbigniew Wilkoński, scen. Jan Banucha, Teatr Polski w Szczecinie, premiera 1.03.1992 r. Na zdjęciu: George – Jacek Polaczek, Marta – Anna Januszewska (gościnnie), Nick – Mirosław Kropielnicki, Żabcia – Violetta Smolińska. Fot. Jacek Fijałkowski

„Antygona w Nowym Jorku” Janusz Głowacki, reż. Marek Pasieczny, scen. Dorota Morawetz, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 21.01.1994 r. Na zdjęciu: Sasza – Jacek Polaczek, John (jego zwłoki) – Wiesław Lewoc, Pchełka – Grzegorz Młudzik. Fot. Tadeusz Czarny

„Antygona w Nowym Jorku” Janusz Głowacki, reż. Marek Pasieczny, scen. Dorota Morawetz, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 21.01.1994. Na zdjęciu: Anita - Anna Januszewska, Sasza - Jacek Polaczek, Pchełka - Grzegorz Młudzik. Fot. Tadeusz Czarny

Molier „Świętoszek”, reż. Andrzej Bubień, scen. Elżbieta Terlikowska. Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 29.03.1996 r. Na zdjęciu: Jacek Polaczek - TARTUFFE, Tadeusz Zapaśnik - ORGON. Fot. Marek Biczyk

„Miłość na Krymie” Sławomir Mrożek, reż. Anna Augustynowicz, Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 3.03.2001 r. Na zdjęciu: Zachedryński – Jacek Polaczek, Lily – Katarzyna Bujakiewicz. Fot. Marek Biczyk

Jacek Polaczek w roli Mefistofelesa. „Faust tragedii część I i II”, reż. Ryszard Major, dekoracje i kostiumy Jan Banucha. Teatr Polski w Szczecinie, premiera 08.11.2003 r. Fot. Dariusz Gorajski

Jacek Polaczek w roli Mefistofelesa. „Faust tragedii część I i II”, reż. Ryszard Major, dekoracje i kostiumy Jan Banucha. Teatr Polski w Szczecinie, premiera 08.11.2003 r. Fot. Dariusz Gorajski

Spektakl „Pan Jowialski” Aleksandra Fredry w reżyserii Pawła Kamzy, scenografia: Ewa Beata Wodecka, muzyka: Paweł Moszumański. Teatr Współczesny w Szczecinie, premiera 01.17.2001 r. Na zdjęciu: Pan Jowialski – Jacek Polaczek i Janusz – Grzegorz Falkowski. Fot. Marek Biczyk

Jego ostatnią premierą była w maju 2016 roku sztuka „Skarpetki, opus 124” Daniela Colasa, która pokazywała dwóch starzejących się aktorów, którzy podejmują próbę powrotu na scenę. Aktorów grali Jacek Polaczek i Wojciech Pszoniak. 

Plakat do spektaklu „Skarpetki, opus 124” Daniela Colasa, w którym aktorów grali Jacek Polaczek i Wojciech Pszoniak. 

Spektakl „Skarpetki, opus 124” Daniel Colas, reżyseria - Adam Opatowicz, kostiumy - Katarzyna Banucha, Teatr Polski w Szczecinie, premiera 21.05.2016. na zdjęciu: Verdier - Jacek Polaczek, Bremont - Wojciech Pszoniak. Zdjęcie z próby: Włodzimierz Piątek

 . 

NAGRODY i ODZNACZENIA: 

– 2000 – Nagroda Artystyczna Miasta Szczecina

– 2009 –  Bursztynowy Pierścień przyznany w głosowaniu publiczności za największą rolę sezonu - Ojca i Króla w „Ślubie” Gombrowicza w Teatrze Polskim w reż. Waldemara Modestowicza (wcześniej kilkakrotnie bywał do niego nominowany) 

OSTATNIE MIEJSCE SPOCZYNKU: 

Został pochowany w grobowcu rodzinnym na Cmentarzu Górczyńskim przy ul. Ściegiennego 35 w Poznaniu, kwatera IILno, rząd 9, miejsce 7. 

UPAMIĘTNIENIA:

– pośmiertnie – Złota Odznaka Gryfa Zachodniopomorskiego 

– 2018 – Drzewko Pamięci zasadzone przez Stowarzyszenie Czas - Przestrzeń - Tożsamość na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie

– 2026 – „SZCZECIN – LUDZIE KULTURY w naszej pamięci” – wystawa plenerowa w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie oraz e-wystawa. Realizacja projektu: Stowarzyszenie Nasze Wycieczki. Redakcja 31 biogramów oraz cyfrowa rekonstrukcja archiwalnych fotografii: Żaneta Maciejowska i Rafał Witkowski. Finansowanie: z 1,5% podatku przekazanego Stowarzyszeniu Nasze Wycieczki oraz z Małej Dotacji Gminy Miasto Szczecin – Wydziału Kultury. Źródła:  Materiały tekstowe, archiwalne fotografie oraz aktualne zdjęcia pochodzą ze zbiorów instytucji kultury i archiwum Stowarzyszenia Nasze Wycieczki. Wszystkim serdecznie dziękujemy za pomoc w realizacji projektu.