Z bogatego założenia cysterskiego  do dziś pozostał: 1. kościół - miejsce modlitwy chrześcijan,  nawa środkowa - obecnie Spichlerz Sztuki, 2. dom konwersów, 3. dom opata, 4. stodoła i 5. baszta więzienna.


Kołbacz położony jest 25 kilometrów od Szczecina, blisko jeziora Miedwie. Dojazd: z drogi E65 Szczecin - Pyrzyce należy skręcić w lewo w drogę 120. Zabudowania poklasztorne znajdują się przy drodze głównej.


Cystersów do Kołbacza sprowadził kasztelan szczeciński Warcisław Świętoborzyc. Pierwsza grupa zakonników pod przewodnictwem opata Reinholda  przybyła 2 lutego 1174 roku z duńskiego klasztoru w Esrom. Otrzymali żyzną dolinę przeciętą korytem rzeki Płoni, nazwaną w duńskich rocznikach Mera Vallis co oznacza Czystą Dolinę. Do Cystersów należał zwarty obszar włości rozciągający się wokół jeziora Miedwie, od rzeki Regalicy na zachodzie, po rzekę Inę na wschodzie. W wyniku ciężkiej pracy i dzięki nadaniom, darowiznom i zakupom pod koniec XIV wieku opactwo posiadało ponad 20 wsi, dobra położone w ziemi stargardzkiej, choszczeńskiej, kołobrzeskiej, słupskiej, sławińskiej, golenickiej i lipiańskiej.

Cystersi żyli według maksymy "ora et labora"  módl się i pracuj. Uprawiali rośliny, hodowali bydło. W dobrach zakonnych prosperowały młyny wodne i wiatraki, warsztaty wypalania cegieł, tkackie, sukiennicze, kowalskie, szewskie, garbarskie, siodlarskie. Znana była przędzalnia w Sobieradzu, ważelnia soli w Kołobrzegu, jak również zakonne browary, winiarnie i około 30 karczm. Dostarczali nabiał, warzywa i owoce na dwór książęcy. Przekształcali też środowisko naturalne. Zmienili między innymi dolny bieg rzeki Płoni i podnieśli lustro wody jeziora Miedwie.

W 1534 roku gdy wprowadzono reformację w klasztorze żyło 12 braci i 11 konwersów. Wielu z nich przeszło na luteranizm, a ostatni opat Bartłomiej Schobbe 16 października 1535 roku dobrowolnie zrezygnował z godności opackiej i został ewangelickim księdzem w Kołowie. Klasztor w Kołbaczu podobnie jak inne klasztory na Pomorzu Zachodnim i w Nowej Marchii przeszedł we władanie książąt pomorskich. Po wojnie trzydziestoletniej, w połowie XVII wieku, Kołbacz przypadł Szwedom, a w roku 1652 na mocy układu granicznego przejęli go Brandenburczycy. Klasztor niszczał. W 1662 pożar strawił dach, dopiero 1851-1852 odnotowano częściowe odnowienie klasztoru. W 1946 poświęcono kościół dla kultu katolickiego, ale dopiero w 1985 powstała tu parafia i od tego czasu klasztor powoli jest restaurowany.
 

Na szczycie wschodniej fasady wykonano "ślepą" rozetę. W okrągłej blendzie znajduje się ośmioramienna gwiazda otoczona wieńcem rozetek.